Nu moet het geld kosten om elektrisch te rijden in de VS

Eigenaren van elektrische auto’s in de Verenigde Staten staan straks voor een hogere jaarlijkse bijdrage aan het wegenonderhoud dan bezitters van een gewone benzine- of dieselauto.

Het Amerikaanse Congres werkt aan een wetsvoorstel dat e-rijders verplicht 130 dollar per jaar te betalen voor het gebruik van de openbare weg.

Dat klinkt redelijk, maar de vergelijking met fossiele voertuigen maakt de discussie ingewikkeld. Bezitters van auto’s op brandstof betalen via accijnzen gemiddeld tussen de 65 en 83 euro per jaar mee aan het wegennet, terwijl het voorstel voor elektrische rijders neerkomt op ruim 120 euro.

De benzineaccijns is in Amerika al sinds 1993 niet meer aangepast, waardoor de automobilist met een verbrandingsmotor al decennialang minder bijdraagt dan eigenlijk nodig zou zijn voor goed wegonderhoud.

Voorstanders van het plan wijzen erop dat elektrische rijders net zo goed gebruik maken van de wegen en dus ook mee zouden moeten betalen. Tot nu toe zijn ze vrijgesteld van de brandstofaccijns die de rest wél betaalt, wat volgens hen een oneerlijk voordeel oplevert.

Milieudoelen in het geding

Milieuorganisaties zien het anders en verzetten zich tegen het voorstel. 

“Het is tijd om voertuigen die de uitstoot van schadelijke stoffen voor onze gezondheid en het milieu verminderen, te ondersteunen in plaats van te bestraffen,” aldus Katherine García, hoofd van de campagne Schoon Vervoer voor Iedereen bij de milieuorganisatie Sierra Club. 

Zij wijst erop dat hogere lasten voor elektrische rijders de overstap naar schonere mobiliteit ontmoedigen, terwijl klimaatdoelstellingen juist vragen om een versnelling van die transitie.

Het wetsvoorstel moet nog door beide kamers van het Congres worden aangenomen voordat president Donald Trump het in september definitief kan bekrachtigen. Trump staat bekend als geen groot voorstander van elektrische auto’s, maar opvallend genoeg steunen zowel Republikeinse als Democratische politici het idee dat elektrische rijders moeten meebetalen aan het wegennet. 

Het verschil van mening gaat vooral over de hoogte van het bedrag. Als het voorstel wordt aangenomen, stijgt de jaarlijkse bijdrage voor elektrische rijders naar verwachting verder tot 150 dollar in 2033, wat neerkomt op ongeveer 138 euro.

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Nederlandse regels rondom motorrijtuigenbelasting

Een vergelijkbaar debat speelt ook in Nederland, waar de regels rond de motorrijtuigenbelasting voor elektrische auto’s de komende jaren stapsgewijs veranderen.

Van 2026 tot en met 2028 betalen eigenaren van een elektrische personenauto motorrijtuigenbelasting met 30 procent korting, en in 2029 daalt die korting naar 25 procent. Vanaf 2030 vervalt de korting volledig.

Dat klinkt als een geleidelijke aanpassing, maar de gevolgen kunnen flink oplopen. Wanneer de korting verdwijnt, betaalt een eigenaar van een elektrische Volkswagen ID.3 in de provincie Utrecht ruim 1.100 euro per jaar aan wegenbelasting, tegenover 624 euro voor een benzine Volkswagen Golf.

Voor zware modellen zoals de Volvo EX90 loopt dat op tot meer dan 2.200 euro per jaar, vanwege het extra gewicht van de accu.

Tegelijkertijd probeert de Nederlandse overheid elektrisch rijden via andere wegen te stimuleren.

Vanaf 2027 krijgen werkgevers die fossiele personenauto’s voor privégebruik aan werknemers ter beschikking stellen, te maken met een pseudo-eindheffing van 12 procent in de loonbelasting, om bedrijven te stimuleren sneller over te stappen op emissievrije voertuigen.

Critici wijzen er echter op dat hogere lasten voor elektrische rijders en strengere regels voor werkgevers kunnen botsen met de betaalbaarheid van de overstap naar schone mobiliteit, zeker voor particulieren zonder leaseauto.

De politieke keuzes die de komende jaren in Den Haag worden gemaakt, zullen bepalen hoe eerlijk de rekening voor schoon rijden wordt verdeeld.