Engeland bereikt 2 miljoen elektrische auto’s, maar er zit een addertje onder het gras

Engeland heeft voor het eerst meer dan twee miljoen elektrische auto’s op de weg. De overheid speelt daarin een hoofdrol: zonder forse financiële steun zou die mijlpaal er voorlopig niet zijn gekomen. Minister van Transport Heidi Alexander is er duidelijk over.

“We hebben het goedkoper en gemakkelijker dan ooit gemaakt om een elektrische auto te kopen,” aldus Alexander.

De groeicijfers zijn opvallend. In één jaar tijd steeg het aantal geregistreerde elektrische auto’s in het Verenigd Koninkrijk met vijftien procent.

Dat meldt het Britse ministerie van Transport. Het is een stijging die sterk samenhangt met de actieve subsidiepolitiek van de Labour-regering.

De Britse aanpak laat zien hoe staatssteun de markt kan versnellen

Honderdduizend Britten maakten gebruik van een steunregeling waarbij de overheid per gekochte elektrische auto 3.750 Britse pond betaalde. Dat is omgerekend ruim 4.400 euro per voertuig.

De totale rekening voor de schatkist liep daarmee op tot meer dan 440 miljoen euro voor die ene regeling alleen.

Groot-Brittannië heeft in totaal ruim 8,8 miljard euro gereserveerd voor de brede overgang naar elektrisch rijden. Een aanzienlijk deel daarvan gaat naar de aanleg van laadinfrastructuur.

Zo wordt omgerekend zo’n 700 miljoen euro gestoken in de bouw van door de staat gefinancierde laadstations. Er zijn inmiddels al 119.000 openbare laadpunten beschikbaar in het land.

De situatie in Groot-Brittannië laat zien hoe bepalend overheidsbeleid is voor de groei van elektrisch rijden. Zonder subsidies en investeringen in laadinfrastructuur groeit de markt in de meeste landen aanzienlijk langzamer.

Dat patroon is herkenbaar in vrijwel heel Europa. Ook in Nederland zijn er jarenlang fiscale voordelen geweest die de aankoop van een elektrische auto aantrekkelijk maakten voor een grote groep consumenten.

De autoriteiten in Londen omschrijven de twee miljoen elektrische auto’s als een mijlpaal in de overgang naar schoner transport. Tegelijkertijd erkennen critici dat het succes grotendeels kunstmatig is.

Zonder subsidies zou de markt er een stuk minder rooskleurig uitzien. Die afhankelijkheid van overheidssteun is precies de reden waarom politieke beslissingen over het voortbestaan van zulke regelingen zo zwaar wegen.

In Nederland blijft de discussie over fiscale voordelen voor elektrische auto’s actueel. De vrijstelling van motorrijtuigenbelasting voor elektrische voertuigen wordt stapsgewijs afgebouwd. 

Vanaf 2026 betalen rijders van een elektrische auto al een kwart van het normale belastingtarief en dat percentage loopt de komende jaren verder op. Critici stellen dat een te snelle afbouw de adoptie kan remmen juist op het moment dat de markt nog niet volledig op eigen benen staat.

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Nederland kijkt kritisch naar eigen beleid voor elektrisch rijden

Tegelijkertijd zijn er in politiek Den Haag plannen die de elektrische rijder verder kunnen raken. Een rapport van kennisinstituut CE Delft concludeerde eerder dat Nederland jaarlijks miljarden euro’s aan belastinginkomsten misloopt door de huidige vrijstellingen.

Voorstanders van een nieuw rekeningrijdensysteem zien in de groeiende vloot van elektrische auto’s een aanleiding om de belastinggrondslag grondig te herzien.

Wat betreft laadinfrastructuur zet Nederland stevig in op verdere uitbreiding. Het kabinet wil het aantal publieke laadpunten voor 2030 laten groeien naar meer dan een half miljoen.

Ter vergelijking: Nederland telde begin 2026 al meer dan 200.000 publieke laadpunten en behoort daarmee tot de koplopers in Europa. Die ambitie sluit aan bij de Europese doelstelling om uiterlijk in 2035 geen nieuwe benzine- en dieselauto’s meer toe te laten op de markt.

In de tussentijd groeit de druk vanuit Brussel op lidstaten om de elektrische transitie te versnellen. De Europese Commissie kijkt kritisch naar landen die de CO2-doelstellingen voor de automobielsector dreigen te missen.

Voor autofabrikanten betekent dit dat zij steeds meer elektrische modellen op de markt moeten brengen om boetes te ontlopen.

De situatie in Groot-Brittannië bevestigt wat ook in Nederland zichtbaar is. Elektrisch rijden groeit sterk maar is nog steeds sterk afhankelijk van politieke keuzes. Subsidies en belastingvrijstellingen zijn namelijk de drijvende kracht achter de versnelling op de markt. Zodra die steun terugloopt of wegvalt kan de groei merkbaar haperen.