Na meer dan 118 jaar: Grenscontroles tussen Gibraltar en Spanje worden op 15 juli afgeschaft

Vanaf 15 juli verdwijnen de grenscontroles tussen Spanje en Gibraltar grotendeels. Na 118 jaar strikte controle betekent dit een ingrijpende versoepeling van het grensverkeer tussen beide gebieden.

De maatregel vloeit voort uit een langlopend akkoord tussen de Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk, dat werd gesloten in de nasleep van de brexit.

Dagelijks reizen duizenden Spaanse forenzen naar Gibraltar om er te werken, wat tot nu toe regelmatig zorgde voor urenlange wachtrijen bij de grensovergang.

Die vertragingen behoren binnenkort tot het verleden, aangezien reizigers straks vrijwel ongehinderd van en naar het Britse overzeese gebied kunnen reizen. De BBC meldt dat beide partijen de nieuwe regeling zien als een belangrijke stap richting economische samenwerking.

Terwijl Gibraltar tot de welvarendste gebieden ter wereld behoort, kampt de naburige Spaanse regio juist met hoge werkloosheidscijfers. Veel ondernemers in het grensplaatsje La Línea zijn voor hun inkomen sterk afhankelijk van klanten en banen aan de andere kant van de grens.

Daarom leven er in de regio hooggespannen verwachtingen over meer handel, extra bezoekers en een intensievere uitwisseling tussen de bevolkingsgroepen. Ook de Gibraltarese overheid rekent op een toename van het toerisme en betere handelsvoorwaarden, nu reizigers minder drempels ervaren om de grens te passeren.

Nieuwe fiscale regels als keerzijde

De versoepeling brengt echter ook nieuwe verplichtingen met zich mee. Gibraltar sluit zich namelijk nauwer aan bij zowel de Europese douane-unie als het Schengengebied, waardoor goederen voortaan aan strengere EU-regelgeving moeten voldoen.

Ondernemers krijgen bovendien te maken met een nieuwe transactiebelasting, die de eerder geldende invoerrechten vervangt.

Deze fiscale aanpassing raakt met name bedrijven die goederen tussen Spanje en Gibraltar vervoeren, omdat zij hun administratie en prijsstelling moeten afstemmen op de nieuwe douaneafspraken.

Analisten verwachten dat de overgang in de eerste maanden voor enige onzekerheid zal zorgen, al overheerst over het geheel genomen optimisme over de langetermijneffecten.

Gibraltar beslaat een oppervlakte van slechts 6,8 vierkante kilometer en telt ongeveer 34.000 inwoners. De beroemde Rots van Gibraltar, die het gebied zijn karakteristieke silhouet geeft, torent zo’n 426 meter boven de omgeving uit en trekt jaarlijks talloze bezoekers.

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Berberapen zorgen voor bijzonder tafereel

Naast de grenswijziging blijft Gibraltar vooral bekend om zijn wilde berberapen, dieren die van oorsprong in Noord-Afrika voorkomen. Hun aanwezigheid gaat vermoedelijk terug tot de tijd van het Britse garnizoen, toen de apen naar verluidt bewust werden geïmporteerd. De rotsachtige kliffen en het dichte struikgewas bleken een uitstekende leefomgeving te bieden.

Tegenwoordig verblijft één groep in het apenpark, terwijl andere populaties vrij rondlopen op de steile hellingen van de Rots. Gibraltar wil bezoekers een authentieke ervaring blijven bieden, al waarschuwen deskundigen dat te veel menselijk contact een risico vormt voor het welzijn van deze wilde dieren.

Onderzoekers ontdekten bovendien een opvallend gedragspatroon bij de apen die het vaakst in contact komen met toeristen. Deze dieren eten regelmatig aarde, vermoedelijk om maagklachten tegen te gaan die ontstaan door ongezonde snacks zoals chips, chocolade, ijs en frisdrank.

Vooral exemplaren die veel junkfood van bezoekers ontvangen, vertonen dit gedrag opvallend vaak, wat onderzoekers zien als een natuurlijke aanpassing aan het toeristische voedselaanbod.