108-jarige Susan rijdt nog steeds auto en woont alleen: dit zijn haar vijf eenvoudige tips voor een lang leven

Op het parkeerterrein van het Modern Maturity Center in Dover ligt een plek die is gereserveerd voor bestuurders van boven de honderd jaar.

Lange tijd leek dat vooral een vriendelijk gebaar, maar Inmiddels wordt die plek gewoon gebruikt. Elke week rijdt er namelijk een vrouw van 108 haar blauwe Subaru naar binnen.

Susan Young Browne uit de Amerikaanse staat Delaware zit al ruim tachtig jaar achter het stuur. Haar rijbewijs werd onlangs verlengd tot 2033, ze is dan 115.

“Om naar de winkel te gaan moet ik rijden,” aldus Browne tegenover TODAY.com.

Wie haar dagindeling naast de wetenschappelijke literatuur over ouder worden legt ziet iets opvallends. Er keren namelijk vijf gewoontes terug die onderzoekers al jaren koppelen aan gezond oud worden.

Browne zelf houdt het simpeler en spreekt liever over gezond verstand dan over een geheim recept.

Artikel gaat verder onder de afbeelding.

Elke ochtend begint op de vloer

Haar dag opent met ongeveer tien minuten rekken en strekken. Daarna volgen kracht- en balansoefeningen en tot slot traint ze staand tegen de muur haar benen. Een stok of rollator gebruikt ze niet.

“Als ik ’s ochtends opsta doe ik een oefenroutine die ik al twintig jaar volhoud,” aldus Browne tegen CBS News Philadelphia.

Dat ze juist balans en kracht traint is geen toeval, want spiermassa loopt met de jaren vanzelf terug en het valrisico stijgt navenant.

De Wereldgezondheidsorganisatie adviseert ouderen daarom expliciet om naast gewone beweging ook kracht en evenwicht te oefenen. Drie keer per week rijdt Browne bovendien naar het seniorencentrum waar ze meedoet aan dansen in zittende houding.

Die aanpak lijkt op wat onderzoekers zien in de zogeheten blue zones zoals Okinawa en Sardinië. Daar draait langlevendheid zelden om intensieve sport maar om beweging die de hele dag door verweven zit in gewone bezigheden.

Onafhankelijkheid als medicijn

Browne woont al ruim zeven decennia in hetzelfde huis en regelt haar zaken zelf. Boodschappen doen en afspraken plannen houden niet alleen haar benen in beweging maar ook haar aandacht en beslisvermogen scherp.

Dat betekent niet dat zo lang mogelijk blijven rijden op zichzelf gezond is. Zicht en reactiesnelheid bepalen de rijvaardigheid en die kunnen op elke leeftijd achteruitgaan. Browne noemt zichzelf een ervaren bestuurder die voorzichtig rijdt.

Volle agenda

Meerdere keren per week ziet ze vrienden, daarnaast bezoekt ze haar kerkgemeente en gaat ze naar bijeenkomsten van haar studentenvereniging. Op haar 108e verjaardag zaten meer dan honderddertig gasten in de zaal onder wie de gouverneur van Delaware.

Onderzoek onder tachtigplussers wijst uit dat sterk sociaal geïsoleerde deelnemers minder vaak de honderd halen dan mensen met een hecht netwerk.

Het gaat om een verband en niet om een bewezen oorzaak. Toch beschrijven blue zone-onderzoekers hechte netwerken al jaren als terugkerend kenmerk.

Liefdesromans en woordzoekers

Browne leest graag liefdesromans en lost puzzels op. Ze reisde onder meer naar Hawaï en Spanje en Brazilië. Deskundigen gaan ervan uit dat geestelijke activiteit vooral helpt wanneer die samengaat met beweging en sociaal contact en nieuwe ervaringen. Precies die combinatie zit in haar week verweven

Ze eet veel fruit zoals appels en perziken en blauwe bessen. Gefrituurd voedsel en alcohol en grote hoeveelheden suiker mijdt ze. Toch is haar zelfgebakken cake bij familiefeesten heilig. Voedingsonderzoekers zien datzelfde patroon terug in hun data. Niet één product bepaalt de uitkomst maar het totale eetpatroon.

De genen doen ook mee, want een van haar zussen werd 103. Browne zelf slikt op haar 108e nog één medicijn en dat is een pil tegen hoge bloeddruk.