Het laatste land in Europa zonder gordelplicht

Een voorstel om daar verandering in te brengen werd onlangs verworpen door het parlement van het land. Daardoor blijft de natie een opmerkelijke uitzondering in Europa, waar het dragen van een veiligheidsgordel al tientallen jaren als vanzelfsprekend wordt beschouwd.

De discussie laaide opnieuw op nadat vier vrouwelijke leden van het Conseil National, het parlement van Monaco, een wetsvoorstel indienden om de gordelplicht alsnog in te voeren.

Volgens de initiatiefnemers past een dergelijke maatregel binnen een bredere strategie om de verkeersveiligheid in het dichtbebouwde vorstendom te verbeteren.

Hoewel de wegen in Monaco relatief kort zijn en de maximumsnelheid nergens boven de 50 kilometer per uur uitkomt, vinden de voorstanders dat ook bij lagere snelheden ernstige ongevallen kunnen plaatsvinden.

Maximumsnelheid komt niet boven 50 uit

Parlementslid Nathalie Amoratti-Blanc verdedigde het voorstel met een duidelijke boodschap. Volgens de politica moet de overheid bereid zijn een inperking van individuele vrijheid te accepteren wanneer daarmee levens kunnen worden gered.

Daarbij wees ze specifiek op situaties laat op de avond wanneer bestuurders mogelijk onder invloed zijn van alcohol of minder alert achter het stuur zitten, toch bleek de steun in het parlement onvoldoende.

Voorzitter Thomas Brezzo maakte na afloop duidelijk dat het voorstel niet het standpunt van de meerderheid vertegenwoordigde, volgens hem kwam het initiatief slechts van een kleine groep parlementariërs en was er binnen het Conseil National onvoldoende draagvlak om de wetgeving aan te passen.

De tegenstanders van een gordelverplichting beroepen zich niet alleen op vrijheid van keuze maar ook op culturele argumenten. Parlementslid Christine Pasquier-Ciulla verwees daarbij naar de bijzondere identiteit van Monaco.

Artikel gaat verder onder de afbeelding.

“Wij zijn een land dat bekendstaat om zijn racebanen en hoge snelheden,” stelde zij tegenover de regionale krant Nice-Matin.

Die opmerking zorgt voor enige ironie. Monaco geniet wereldwijd bekendheid dankzij de jaarlijkse Grand Prix van Monaco, een van de meest prestigieuze races op de Formule 1-kalender, juist in die sport staat veiligheid centraal.

Coureurs worden beschermd door meerpuntsgordels, helmen, de Halo-constructie en tal van andere veiligheidsvoorzieningen, terwijl op de openbare wegen van hetzelfde vorstendom er nog altijd geen wettelijke verplichting bestaat om een gewone autogordel te dragen.

Hoewel Monaco vaak wordt geassocieerd met snelle auto’s, luxe sportwagens en de Formule 1, zijn de verkeersomstandigheden in het dagelijks leven heel anders.

Het vorstendom beslaat slechts iets meer dan twee vierkante kilometer en kent vooral smalle straten, tunnels, scherpe bochten en druk stadsverkeer. Hoge snelheden zijn er nauwelijks mogelijk.

Toch wijzen verkeersveiligheidsexperts erop dat juist botsingen bij relatief lage snelheid ernstige gevolgen kunnen hebben wanneer inzittenden geen gordel dragen.

Artikel gaat verder onder de afbeelding.

Uit Europees onderzoek blijkt al jarenlang dat veiligheidsgordels tot de meest effectieve middelen behoren om ernstig letsel en verkeersdoden te voorkomen. Volgens cijfers verminderen gordels het risico op een dodelijk ongeval aanzienlijk voor zowel bestuurders als passagiers.

Parlementslid Mathilde Leclerc benadrukte tijdens het debat dat verkeersveiligheid niet moet worden bekeken als een verzameling losse maatregelen.

Volgens haar moet het onderwerp als geheel worden benaderd. De discussie over gordels maakt volgens haar deel uit van een breder vraagstuk over hoe Monaco de veiligheid op zijn wegen in de toekomst wil verbeteren.

In vrijwel alle Europese landen werd de gordelplicht tientallen jaren geleden ingevoerd. Nederland verplichtte bestuurders al vanaf 1975 een gordel te dragen.

In Nederland geldt gordelplicht als 50 jaar

Later volgden passagiers op de achterbank en werden de regels verder aangescherpt. Binnen de Europese Unie geldt de gordelplicht inmiddels als een van de meest fundamentele verkeersveiligheidsmaatregelen.

Monaco is geen lid van de Europese Unie maar onderhoudt wel nauwe banden met Europese landen en maakt deel uit van het Schengengebied. Juist daarom valt de afwijkende positie van het vorstendom extra op.

Ondanks de nederlaag geven de initiatiefnemers hun strijd niet op, de parlementariërs gaan het onderwerp opnieuw op de politieke agenda zetten en hopen meer publieke steun te verzamelen en collega-politici ervan te overtuigen dat een gordelplicht uiteindelijk noodzakelijk is.

Voorlopig verandert er echter niets, want wie in Monaco achter het stuur stapt, blijft als enige automobilist in Europa vrij om te kiezen of hij een veiligheidsgordel draagt. Daarmee behoudt het kleine vorstendom een uitzonderingspositie die elders op het continent al lang verleden tijd is.