‘Verliest delen van zichzelf’: Berghut in Alpen op 3.609 meter hoogte gesloten vanwege hitte

Een van de hoogstgelegen berghutten van Italië is voorlopig niet meer veilig bereikbaar. De Rifugio Marco e Rosa De Marchi-Agostino Rocca op de Pizzo Bernina is door de Italiaanse Alpenvereniging CAI gesloten.

Door de uitzonderlijk hoge temperaturen worden sneeuw en ijs op de toegangsroute instabiel. Daardoor neemt onder meer het gevaar op vallend gesteente toe.

De berghut ligt op 3609 meter hoogte en geldt volgens de Italiaanse krant Corriere della Sera als de hoogstgelegen berghut van Lombardije, hij werd op 6 augustus 2026 gesloten. Volgens de CAI zijn de huidige omstandigheden het gevolg van de ongewoon hoge temperaturen in het Alpengebied.

Voor Giancarlo Lenatti komt de situatie hard aan, de 69-jarige berggids leidt de berghut en brengt er naar eigen zeggen al ongeveer dertig zomers door. Wat hij momenteel ziet heeft hij in al die jaren niet eerder meegemaakt, de berg verliest volgens hem niet alleen sneeuw.

Lees ook: 406 jaar oude autoleverancier sluit de deuren: alle werknemers zijn ontslagen

De berg verliest delen van zichzelf

“Hij verliest delen van zichzelf”, zegt Lenatti tegen Corriere della Sera.

Vooral tussen ongeveer 2800 en 3000 meter hoogte zijn de omstandigheden sterk verslechterd, sneeuw blijft daar minder goed liggen terwijl ijs zijn stevigheid verliest. Routes die ervaren alpinisten vroeger zonder uitzonderlijke problemen konden afleggen zijn daardoor aanzienlijk riskanter geworden.

“Daar blijft de sneeuw niet meer liggen, het ijs wordt brozer en passages die vroeger normaal waren worden riskant”, aldus Lenatti.

Een belangrijke oorzaak is de uitzonderlijk hoge nulgradengrens. Dat is de hoogte waarop de luchttemperatuur rond het vriespunt ligt, volgens Lenatti is deze grens gestegen tot boven 4200 meter.

Artikel gaat verder onder de afbeelding.

Dat heeft grote gevolgen voor hooggebergte. IJs bevindt zich namelijk ook tussen rotsen en kan daar als een soort natuurlijke lijm functioneren, wanneer dat ijs smelt kan gesteente gemakkelijker loskomen.

“Het is alsof je het cement uit een muur haalt”, legt Lenatti uit.

Op sommige delen van de route naar de Rifugio Marco e Rosa zou een veilige passage inmiddels niet meer mogelijk zijn. Zelfs ervaren bergbeklimmers die het gebied goed kennen kunnen volgens de hutbeheerder niet verantwoord naar boven.

Om de omstandigheden voldoende te verbeteren zou volgens Lenatti ongeveer anderhalve meter verse sneeuw nodig zijn. Daarnaast moeten de temperaturen duidelijk dalen.

De sluiting heeft ook praktische gevolgen voor de hut, er waren voldoende voorraden aanwezig om tot 20 september open te blijven. Lenatti verwachtte nog ongeveer 1500 bergbeklimmers te ontvangen.

De problemen op de Pizzo Bernina staan niet volledig op zichzelf. Alpenverenigingen waarschuwen al langer dat hoge temperaturen traditionele routes in het hooggebergte gevaarlijker kunnen maken.

De Duitse Alpenvereniging DAV adviseert bergbeklimmers om vooraf goed naar de actuele omstandigheden te kijken. Naast een goede lichamelijke conditie en voldoende ervaring moeten weersverwachtingen en de hoogte van de nulgradengrens worden meegenomen bij het plannen van een tocht.

Boven ongeveer 2500 meter moet bovendien rekening worden gehouden met acclimatisatie. Het lichaam heeft tijd nodig om zich aan de lagere hoeveelheid beschikbare zuurstof aan te passen.

De hoge nulgradengrens verdient momenteel extra aandacht. Severin Karrer van de Schweizer Alpen-Club vertelde aan het bergsportmedium Alpin dat er deze zomer meerdere weken zijn geweest waarin deze boven 4000 meter lag. 

Nulgradengrens hoort tussen 3000 en 4000 meter

De gevolgen zijn niet alleen merkbaar rond de Pizzo Bernina. Ook elders in de Alpen moeten bergbeklimmers routes aanpassen of volledig vermijden.

“Bepaalde tochten zijn dit jaar niet meer mogelijk”, zegt Bernd Tritscher van de bergreddingsdienst in de Oostenrijkse regio Pinzgau tegen Alpin.

De sluiting van de Italiaanse berghut maakt de gevolgen van hoge temperaturen duidelijk, vertrouwde sneeuwvelden en bevroren ondergronden verliezen hun stabiliteit, daardoor kan een route die jarenlang als gebruikelijk gold binnen korte tijd te gevaarlijk worden om nog verantwoord te gebruiken.

Lees ook: Max Verstappen komt met groot nieuws over stoppen in de Formule 1

Lees ook: Zie je een H op een geel bord langs de weg, let dan goed op