Rijbewijs direct kwijt bij telefoon achter het stuur

Op enkele populaire routes richting Zuid-Europa kan de politie bestuurders die met hun telefoon in de hand worden betrapt voortaan hun rijbewijs laten inleveren. Dat geldt ook voor Nederlanders die alleen op doorreis zijn.

Het gaat om Frankrijk, waar sinds 1 september opnieuw twee departementen strengere regels toepassen. In de Drôme en het Puy-de-Dôme kan de prefect het rijbewijs schorsen van iedere automobilist die tijdens het rijden een telefoon vasthoudt.

De maatregel is vooral relevant voor vakantiegangers die via de A7 door de Rhônevallei of via de A75 langs Clermont-Ferrand naar het zuiden rijden.

De tijdelijke schorsing komt bovenop de gebruikelijke Franse straf van 135 euro en drie punten op het puntenrijbewijs. In de Drôme raakt een bestuurder bij een eerste overtreding zijn rijbewijs een maand kwijt.

Wie opnieuw wordt betrapt, kan een schorsing van drie maanden krijgen. In het Puy-de-Dôme varieert de duur van vijftien dagen tot meerdere maanden, afhankelijk van de omstandigheden en eerdere verkeersovertredingen.

De twee departementen zijn niet de eerste die deze aanpak invoeren. De Landes begon er op 1 november 2025 mee. Lot-et-Garonne en Pas-de-Calais volgden in februari.

Daarna kwamen Charente-Maritime op 1 mei en de Ardèche op 1 juni. Ook onder meer Vaucluse, Deux-Sèvres, Eure-et-Loir en Indre-et-Loire gebruiken inmiddels dezelfde mogelijkheid. In Vaucluse kan een schorsing zelfs oplopen tot zes maanden.

Ook buitenlands rijbewijs kan worden ingenomen

Nederlandse automobilisten hoeven er niet vanuit te gaan dat de maatregel alleen voor Fransen geldt.

Ook een buitenlands rijbewijs kan door de Franse autoriteiten worden ingenomen. De prefectuur houdt het document tijdens de schorsingsperiode onder zich. Duurt de schorsing langer dan het verblijf van de bestuurder in Frankrijk, dan kan het rijbewijs worden doorgestuurd naar het land waar het is afgegeven.

Dat is een belangrijk verschil met de normale landelijke regels. In Frankrijk kan een bestuurder zijn rijbewijs al langer kwijtraken wanneer telefoongebruik wordt gecombineerd met een andere verkeersovertreding. In dat geval kan de schorsing tot zes maanden duren.

Sterke stijging van het aantal ernstige ongevallen

In de Drôme werd de strengere aanpak op 24 juli aangekondigd. Tot eind augustus bleef het nog bij een waarschuwing. Bestuurders die met hun telefoon werden betrapt kregen naast hun boete een brief waarin werd gewezen op de risico’s. Vanaf september kan daadwerkelijk een schorsing volgen.

De lokale overheid wijst daarbij op de verkeerscijfers van dit jaar. In het eerste kwartaal van 2026 werden in de Drôme 90 ongevallen geregistreerd, waarbij 14 mensen om het leven kwamen en 102 mensen gewond raakten. Vergeleken met dezelfde periode van 2025 betekent dat een stijging van respectievelijk 41, 250 en 59 procent.

“25 procent van onze dodelijke ongevallen heeft onoplettendheid als oorzaak. Dat is meer dan alcohol achter het stuur en vooral meer dan op nationaal niveau, waar we op amper 12 procent zitten”, zei Julien Henrard, kabinetschef van de prefect van de Drôme.

In de Landes werden tussen januari en juli van dit jaar 1.673 rijbewijzen geschorst, tegenover 1.157 in dezelfde periode van 2025. Toch steeg het aantal ongevallen van 110 naar 126 en nam het aantal verkeersdoden toe van 16 naar 20. Ook in Pas-de-Calais gingen zowel het aantal ongevallen als het aantal slachtoffers omhoog.

Nederland houdt het voorlopig bij 440 euro

Wie in Nederland tijdens het rijden een telefoon vasthoudt, krijgt zijn rijbewijs niet automatisch afgenomen. Het verbod geldt sinds juli 2019 voor alle bestuurders, inclusief fietsers.

Voor automobilisten bedraagt de boete in 2026 440 euro, exclusief 9 euro administratiekosten. Daarmee behoort telefoongebruik achter het stuur tot de duurste veelvoorkomende verkeersovertredingen. Fietsers betalen 170 euro.

Pas wanneer het telefoongebruik leidt tot gevaarlijk rijgedrag of bijvoorbeeld een ernstig ongeval, kan in Nederland ook het rijbewijs worden ingevorderd.

De kans om betrapt te worden is ondertussen wel groter geworden. Sinds februari 2025 worden focusflitsers ingezet die van bovenaf kunnen vastleggen of een bestuurder een telefoon of ander apparaat vasthoudt.

In de eerste vier maanden van 2026 registreerden deze camera’s landelijk al 79.014 overtredingen. Alleen al in Limburg, Noord-Brabant en Zeeland schreef de politie gedurende de eerste helft van het jaar 15.326 processen-verbaal uit voor het vasthouden van een telefoon of ander elektronisch apparaat tijdens het rijden.

Vijftien dagen zonder rijbewijs in België

Een vergelijkbare aanpak bestaat dichter bij Nederland al langer. In Belgisch Limburg wordt sinds februari 2024 het rijbewijs van bestuurders die met een telefoon in de hand worden betrapt direct voor vijftien dagen ingetrokken. Ook Nederlandse automobilisten vallen daaronder.

Een dergelijke maatregel lijkt ook onder Nederlanders op steun te kunnen rekenen. Uit een peiling van Hart van Nederland uit 2024 bleek dat acht op de tien ondervraagden voorstander waren van het tijdelijk innemen van het rijbewijs bij telefoongebruik achter het stuur.