Op deze datum gaat de klok weer over van zomertijd naar wintertijd

In Nederland en veel andere Europese landen gaat de klok in de nacht van zaterdag 24 op zondag 25 oktober 2026 een uur terug en om 03.00 uur wordt het dan opnieuw 02.00 uur. Wie een normaal slaapritme volgt krijgt daardoor in theorie een uur extra.

De wintertijd wordt officieel ook wel standaardtijd of normale tijd genoemd en na de omschakeling wordt het ’s ochtends aanvankelijk eerder licht. Daar staat tegenover dat de zon ’s avonds volgens de klok ook een uur eerder ondergaat.

De nacht van 25 oktober duurt door de omschakeling een uur langer, de periode tussen 02.00 en 03.00 uur komt twee keer voor. Bij systemen waarbij het exacte tijdstip belangrijk is moet daarom onderscheid kunnen worden gemaakt tussen het eerste en tweede voorkomen van hetzelfde tijdstip.

Ook smartphones en computers passen de tijd doorgaans automatisch aan wanneer de instellingen daarvoor correct staan. Bij traditionele horloges en sommige huishoudelijke apparaten blijft handmatige aanpassing noodzakelijk.

Miljoenen klokken automatisch aangepast

De standaardtijd blijft vervolgens ongeveer vijf maanden gelden en op de laatste zondag van maart 2027 gaat de zomertijd opnieuw in en gebeurt het tegenovergestelde. Om 02.00 uur wordt de klok dan een uur vooruitgezet naar 03.00 uur waardoor die nacht dan weer één uur korter duurt.

Binnen de Europese Unie worden de omschakelingen sinds 1996 volgens een gezamenlijk schema uitgevoerd. De zomertijd begint op de laatste zondag van maart en eindigt op de laatste zondag van oktober.

Toch had het er enkele jaren geleden even schijn van dat het verzetten van de klok zou verdwijnen. Tijdens een Europese openbare raadpleging in 2018 spraken meer dan 80 procent van de ongeveer 4,6 miljoen deelnemers zich uit voor het stoppen met de klokwissel.

Artikel gaat verder onder de afbeelding.

Die uitslag had wel een belangrijke kanttekening. Slechts een klein deel van de totale EU-bevolking nam deel en bovendien kwam ongeveer twee derde van de reacties uit Duitsland.

Het Europees Parlement stemde in 2019 voor het beëindigen van de seizoensgebonden tijdswisselingen. De plannen liepen vervolgens vast omdat de EU-landen geen gezamenlijke keuze maakten over de tijd die daarna permanent zou moeten gelden.

Een definitieve keuze tussen standaardtijd en permanente zomertijd heeft daardoor nog altijd niet plaatsgevonden. De voorgenomen laatste klokwissel in 2021 ging dan ook niet door.

Energiebesparing blijkt beperkt

De moderne zomertijd werd in Nederland in 1977 opnieuw ingevoerd. Drie jaar eerder dan in West-Duitsland, de oliecrisis van 1973 speelde daarbij een belangrijke rol.

Net als in andere Europese landen leefde het idee dat het beter benutten van daglicht energie kon besparen. Wanneer het ’s avonds volgens de klok langer licht bleef zou er namelijk minder kunstmatige verlichting nodig zijn. 

Tegelijkertijd kan tijdens koudere ochtenden juist meer verwarming nodig zijn. Daardoor kan een deel van de besparing weer verdwijnen, voorlopig verandert er daarom praktisch niets, behalve dat de klok een uur wordt verzet.

Op zondag 25 oktober 2026 gaat de klok om 03.00 uur terug naar 02.00 uur. Wie wil onthouden welke kant de klok opgaat heeft dit najaar dus vooral één belangrijk gegeven nodig. In oktober krijgt Europa het uur terug dat bij het begin van de zomertijd in maart werd ingeleverd.