Middelvinger opsteken kost in Griekenland 150 euro en 40 dagen je rijbewijs

Op basis van het nieuwe Griekse verkeersreglement dat vandaag van kracht is, kan dit gedrag van een bestuurder leiden tot een boete van 150 euro en intrekking van het rijbewijs voor veertig dagen. De meeste mensen weten dat niet.

De dagelijkse spanningen op de Griekse wegen, de files, de hitte en de tijdsdruk vormen vaak een explosieve mengeling. Claxons, geschreeuw, dreigementen, scheldwoorden en gebaren worden door velen als iets gewoons beschouwd, juridisch gezien liggen de zaken echter veel ernstiger.

Het geldende verkeersreglement bepaalt uitdrukkelijk dat bestuurders zich hoffelijk moeten gedragen tegenover zowel voetgangers als andere bestuurders.

Een overeenkomstige verplichting geldt voor bestuurders van taxi’s, bussen, openbaar vervoer en toeristische voertuigen tegenover hun passagiers. De bepaling trad drie maanden na publicatie van de wet in werking, en geldt sinds september 2025 onverkort.

Geen verboden woorden

Overtreding van die verplichting valt in een categorie die een administratieve boete van 150 euro oplevert, plus intrekking van het rijbewijs voor veertig dagen. Het innemen van de kentekenplaten of de kentekenpapieren is voor deze overtreding niet voorzien.

De bepaling bevat geen lijst van verboden woorden of gebaren. Een beledigend gebaar of een woordenwisseling leidt dus niet automatisch in elk geval tot een bekeuring.

De feitelijke omstandigheden en de manier waarop het gedrag zich uitte, worden door de bevoegde ambtenaar beoordeeld. Een duidelijk agressief of beledigend gebaar kan echter wel als een schending van de hoffelijkheidsplicht worden aangemerkt.

De boete kan zelfs worden opgelegd wanneer er geen verkeersongeval heeft plaatsgevonden. Er hoeft dus geen botsing of letsel te zijn, aangezien het vaststellen van het asociale gedrag op de weg volstaat.

Artikel gaat verder onder de afbeelding.

De administratieve boete vormt echter slechts één kant van de zaak. Wanneer het gebaar of de gebruikte woorden de eer van de ander aantasten met dat oogmerk, kan tevens het strafrechtelijke artikel over belediging worden toegepast.

In de huidige vorm wordt eenvoudige belediging bestraft met een gevangenisstraf tot zes maanden of een geldboete. Vindt de handeling in het openbaar plaats, dan kan de straf oplopen tot een jaar gevangenisstraf of een geldboete.

Die openbare vorm volgt echter niet automatisch uit het enkele feit dat het voorval op straat plaatsvond, aangezien ook de wijze, de plaats, de aanwezigheid van derden en de algehele omstandigheden worden meegewogen.

Anders dan vaak wordt beweerd kent het Griekse strafrecht voor belediging geen vaste maximumboete van 1500 euro. Wanneer de rechter voor een geldboete kiest, wordt die volgens de algemene regels bepaald, waarbij voor lichtere misdrijven bedragen tussen 300 en 40.000 euro gelden.

Griekenland kent geen maximale boetes

Om een strafrechtelijke procedure wegens belediging in gang te zetten, is bovendien een aangifte van het slachtoffer vereist, binnen drie maanden nadat die kennis kreeg van de handeling en de identiteit van de dader. Van automatische vervolging bij elke woordenwisseling is dus geen sprake.

Het probleem is overigens niet uitsluitend Grieks. Een recente Europese index over verantwoord rijgedrag, gebaseerd op onderzoek onder ruim twaalfduizend personen uit elf landen, toont dat 49 procent van de Europese bestuurders toegeeft een andere bestuurder te hebben uitgescholden.

Daarnaast erkent 45 procent overmatig te claxonneren, 28 procent bewust dicht op een hinderlijk voertuig te rijden, en 17 procent weleens uit de auto te zijn gestapt voor een confrontatie.

Het gevaarlijkste aan zo’n confrontatie is echter niet de boete. Een geërgerde bestuurder verliest zijn aandacht voor de weg, remt abrupt, maakt gevaarlijke manoeuvres of kleeft aan het andere voertuig, waardoor een woordenwisseling binnen seconden in een ernstig ongeval kan omslaan.