5.000 kilometer zonder te tanken: man vaart naar Ibiza met een zonneboot die hij in een schuur bouwde

De Finse uitvinder en contentmaker Lukas Sjöman heeft in ongeveer 200 dagen zijn eigen jacht op zonne-energie gebouwd en er vervolgens meer dan 5.700 kilometer mee gevaren, van Finland naar Ibiza.

Helios 11 is de naam van het vaartuig, dat voornamelijk werd gebouwd van eenvoudige materialen zoals multiplex en glasvezel. De volledige spectaculaire reis door Europa werd afgelegd met behulp van zonne-energie, accu’s en een klein hulpzeil.

Het klinkt misschien als een project van een hightech ontwikkelingsafdeling of een gespecialiseerde scheepswerf, maar Helios 11 werd grotendeels door Sjöman zelf gebouwd.

In slechts ongeveer 200 dagen wist hij relatief eenvoudige bouwmaterialen om te vormen tot een volledig functioneel jacht. Zonnepanelen leverden onderweg de energie, accu’s sloegen de elektriciteit op en wanneer het weer en de omstandigheden daarom vroegen, kon een klein zeil helpen om de boot voort te stuwen.

Sjöman zette vanuit Finland koers naar het zuiden en begon aan een reis van meer dan 5.700 kilometer door Europese wateren, met het Spaanse vakantie-eiland Ibiza als bestemming, ver verwijderd van de werkplaats waar Helios 11 tot stand was gekomen.

In Spanje werd de bijboot gestolen

De tocht begon in Finland en voerde via Zweden, Denemarken, Duitsland en Frankrijk richting Zuid-Europa. Onderweg maakte Sjöman gebruik van rivieren, kanalen en kustwateren voordat hij uiteindelijk de Middellandse Zee bereikte en koers zette naar Ibiza.

De timing van het vertrek maakte de uitdaging extra groot. Omdat hij in de winter vertrok, had hij in Noord-Europa te maken met korte dagen en beperkte zoninstraling wat zich vertaalde in minder beschikbare energie voor de elektrische aandrijving.

Om die periode te overbruggen moest Sjöman creatief zijn en op dagen met weinig zonlicht verlaagde hij zijn snelheid om energie te besparen, ook beschikte de Helios 11 over een hulpzeil dat kon worden ingezet wanneer de batterijen moesten worden ontzien of wanneer de weersomstandigheden gunstig waren.

Artikel gaat verder onder de video.

Die combinatie van zonne-energie, batterijopslag en windkracht bleek cruciaal voor het succes van de onderneming, ook buiten de technische uitdagingen kende de reis de nodige tegenslagen. In Spanje werd bijvoorbeeld zijn bijboot gestolen.

In plaats van zijn avontuur te onderbreken vond Sjöman een praktische oplossing en improviseerde hij een vervangend vaartuig, die mentaliteit typeert zijn aanpak tijdens de gehele reis, problemen oplossen met de middelen die beschikbaar zijn en steeds blijven doorgaan.

Technisch gezien is de Helios 11 verrassend efficiënt, op het dak bevinden zich zonnepanelen met een gezamenlijk vermogen van ongeveer 6 kilowatt, deze laden overdag een accupakket van 48 volt op dat vervolgens de elektrische motor van energie voorziet.

Artikel gaat verder onder de video.

View this post on Instagram

A post shared by LUKAS – TRUE NORTH (@lukas.seaman)

Dankzij die opslagcapaciteit kan de boot ook na zonsondergang blijven varen. Onder ideale omstandigheden en met voldoende zonlicht kan de Helios 11 ongeveer 270 kilometer per dag afleggen, tijdens perioden met veel bewolking of slecht weer daalt dat bereik naar ongeveer 70 kilometer per dag.

Volgens Sjöman was het doel van de expeditie niet alleen avontuur, maar ook het aantonen dat duurzame langeafstandsmobiliteit op het water haalbaar is, een conventioneel jacht van vergelijkbare omvang zou voor een reis van bijna 6.000 kilometer duizenden liters diesel of benzine hebben verbruikt.

De Helios 11 legde dezelfde afstand af zonder fossiele brandstoffen en zonder directe uitstoot tijdens de vaart. De prestatie trekt internationaal aandacht omdat langdurige reizen met zonnevaartuigen nog relatief zeldzaam zijn.

Langere reizen met zonnevaartuigen zeldzaam

Hoewel er wereldwijd verschillende experimenten bestaan met elektrische voertuigen en zonne-energie, behoren zelfgebouwde boten die dergelijke afstanden afleggen tot een kleine groep pioniersprojecten.

Na aankomst op Ibiza kijkt Sjöman alweer vooruit. Zijn volgende ambitie is de ontwikkeling van een groter zonnejacht dat geschikt is voor open oceaanroutes.

Als de Helios 11 succesvol van Finland naar de Middellandse Zee kon varen, dan ziet de Fin mogelijkheden voor een nog ambitieuzer project. Op termijn zou een volledig door zonne-energie aangedreven oversteek van de Atlantische Oceaan zelfs tot de mogelijkheden kunnen behoren.

Daarmee wil hij opnieuw laten zien dat duurzame technologie niet alleen theoretisch interessant is, maar ook in de praktijk verrassend ver kan komen.