Waarom vliegtuigstoelen steeds oncomfortabeler worden: topman legt het uit

Vliegtuigstoelen blijven een van de grootste ergernissen voor reizigers, passagiers klagen regelmatig over beperkte beenruimte, smalle zitvlakken en een gebrek aan comfort tijdens langere vluchten. 

Toch zijn vliegtuigstoelen volgens Mark Hiller, topman van stoelenfabrikant Recaro Aircraft Seating, niet per definitie slechter geworden. Integendeel. Dankzij nieuwe materialen en ontwerpen zijn moderne stoelen volgens hem vaak efficiënter én comfortabeler dan hun voorgangers.

Recaro behoort tot de grootste producenten van vliegtuigstoelen ter wereld en levert stoelen aan luchtvaartmaatschappijen op vrijwel alle continenten. Hiller probeert tijdens zijn eigen reizen bewust op verschillende plaatsen in het vliegtuig te zitten om te observeren hoe passagiers met de stoelen omgaan. 

Daarbij valt hem op dat veel reizigers bepaalde functies nauwelijks gebruiken. Zo beschikken sommige modellen over verstelbare hoofdsteunen die meer comfort kunnen bieden, maar blijken veel passagiers niet te weten hoe ze die moeten instellen. Volgens Hiller ligt daar nog ruimte voor verbetering.

Veel passagiers weten niet hoe ze stoelen in kunnen stellen

Dat veel reizigers het gevoel hebben dat vliegtuigstoelen steeds kleiner worden is niet helemaal onterecht. De luchtvaartsector staat al jaren onder druk om efficiënter te werken. 

Ticketprijzen zijn in verhouding tot de stijgende operationele kosten relatief stabiel gebleven. Daardoor zoeken luchtvaartmaatschappijen voortdurend naar manieren om meer passagiers te vervoeren zonder de kosten sterk te verhogen, dat heeft gevolgen voor de inrichting van vliegtuigen. 

Vooral prijsvechters kiezen vaak voor een hogere stoelcapaciteit. Premiummaatschappijen maken juist andere keuzes en bieden bredere stoelen ten koste van bijvoorbeeld de gangpaden. Het verschil hangt sterk af van het verdienmodel van de luchtvaartmaatschappij.

Volgens gegevens uit de sector is de gemiddelde afstand tussen stoelen in de afgelopen decennia afgenomen. Toch betekent dat niet automatisch dat de beenruimte evenredig is verslechterd. Moderne stoelruggen zijn veel dunner dan vroeger. 

Artikel gaat verder onder de afbeelding.

Waar oudere stoelen vaak zware metalen constructies hadden met dikke schuimlagen, gebruiken fabrikanten tegenwoordig lichtere materialen en slankere ontwerpen. Daardoor kan de afstand tussen de stoelen kleiner zijn, terwijl de beschikbare ruimte voor de knieën grotendeels behouden blijft.

Gewicht speelt daarbij een cruciale rol. Brandstofkosten vormen nog altijd een groot deel van de operationele uitgaven van luchtvaartmaatschappijen. Elke kilogram minder helpt om brandstof te besparen. 

Recaro slaagt er volgens Hiller in om nieuwe stoelgeneraties gemiddeld 10 tot 20 procent lichter te maken dan hun voorgangers terwijl er tegelijkertijd extra functies worden toegevoegd.

Verandering rondom lichaamsmaten meegenomen

Ook veranderende lichaamsmaten van passagiers worden meegenomen in het ontwerp. Onderzoeken tonen aan dat mensen wereldwijd gemiddeld breder worden. 

Daarom ontwikkelen fabrikanten slankere armleuningen die minder ruimte innemen. Sommige armleuningen kunnen zelfs volledig worden weggeklapt waardoor twee stoelen eenvoudiger als één grotere zitplaats kunnen worden gebruikt.

De toekomst van vliegtuigstoelen ligt volgens Hiller vooral in verdere premiumisering. Luchtvaartmaatschappijen merken dat reizigers bereid zijn extra te betalen voor meer comfort. Daardoor ontstaan steeds meer tussenklassen zoals Premium Economy en Economy Plus. 

Artikel gaat verder onder de afbeelding.

Ook binnen de gewone economy class worden verbeteringen verwacht zoals betere hoofdsteunen, uitgebreidere entertainment mogelijkheden en extra ondersteuning voor benen en voeten.

Daarnaast onderzoeken fabrikanten innovatieve cabineconcepten. Zo wordt gekeken naar manieren om de verticale ruimte in vliegtuigen beter te benutten. 

Er bestaan zelfs ideeën waarbij ongebruikte stoelrijen tijdelijk kunnen worden opgeborgen tijdens minder drukke vluchten zodat passagiers meer bewegingsruimte krijgen. 

Zulke oplossingen bevinden zich nog in een vroeg stadium maar illustreren hoe de sector nadenkt over meer comfort zonder de economische haalbaarheid uit het oog te verliezen.

Veiligheidseisen blijven doorslaggevend

Ondertussen blijven veiligheidseisen een doorslaggevende factor. Elke wijziging aan een stoel moet uitgebreid worden getest. Zelfs een nieuwe bekledingsstof vereist vaak een volledige veiligheidskeuring. 

Materialen moeten brandvertragend zijn en mogen bij een incident zo min mogelijk schadelijke stoffen vrijgeven. Ook schermen en andere onderdelen worden onderworpen aan strenge botsproeven voordat ze mogen worden toegepast.

Voor reizigers betekent dit dat vliegtuigstoelen de komende jaren waarschijnlijk verder zullen evolueren. Meer comfort zal beschikbaar komen maar vaak tegen een meerprijs. 

De klassieke economy class blijft bestaan maar fabrikanten en luchtvaartmaatschappijen zoeken voortdurend naar manieren om de reiservaring te verbeteren zonder dat de ticketprijzen sterk oplopen. Dat evenwicht tussen comfort, efficiëntie en veiligheid blijft de grootste uitdaging voor de luchtvaartindustrie.