Voor kust van Kroatië: grootste goudvondst uit scheepswrak in de hele Middellandse Zee

Een spectaculaire ontdekking op de zeebodem voor de kust van Kroatië heeft nieuw licht geworpen op een verhaal dat meer dan twaalf eeuwen oud is.

In een scheepswrak uit de zevende of achtste eeuw hebben archeologen een uitzonderlijke verzameling gouden schatten gevonden. Tot de vondsten behoren rijk versierde gouden sieraden, gouden munten en een zeldzame gouden zegelring met de afbeelding van een Byzantijnse keizer.

Volgens Kroatische onderzoekers gaat het om de grootste hoeveelheid goud die ooit uit een scheepswrak in de Middellandse Zee is geborgen. De spectaculaire vondsten werden donderdag officieel gepresenteerd door het Kroatisch Restauratie Instituut.

Archeologen onderzoeken het wrak al sinds 2017 op de vindplaats Tatinica Maharac, nabij het dorp Polače op het eiland Mljet. Bij elke nieuwe opgravingscampagne kwamen meer delen van het schip en de kostbare lading aan het licht, die ruim 1.200 jaar verborgen hadden gelegen op de zeebodem.

Tot de meest indrukwekkende vondsten behoren vier gouden gordelgespen, versierd met robijnen, smaragden en parels. Daarnaast werden meerdere gouden munten uit de Heraclische dynastie ontdekt, evenals een zeldzame gouden zegelring met de afbeelding van een Byzantijnse keizer.

Gouden gordelgespen met robijnen en parels

“Dit is een indrukwekkende hoeveelheid goud, de grootste die ooit op een scheepswrak in de hele Middellandse Zee is gevonden”, zegt onderzoeksleider Igor Miholjek van het Kroatisch Restauratie-instituut tegen persbureau Reuters.

Na het reinigen en restaureren weegt de complete goudvondst volgens hem meer dan 600 gram.

Volgens hoofd van de afdeling onderwaterarcheologie van het instituut Pavle Dugonjic wijzen de sieraden erop dat zich een zeer belangrijk persoon aan boord bevond. Vooral de zegelring met het keizerlijke portret is daarbij veelzeggend.

“Een zegelring met de afbeelding van een keizer werd zeker niet gedragen door een willekeurig persoon.”

Artikel gaat verder onder de afbeelding.

In combinatie met de overige kostbare sieraden maakt dat het volgens hem onwaarschijnlijk dat het om een gewoon handelsschip ging. Naast de goudschat troffen de onderzoekers ook een groot aantal Byzantijnse amforen aan, die destijds werden gebruikt voor het vervoeren van onder meer wijn, olijfolie en andere handelswaren.

Verder zijn een weegschaal met gewichten, loden staven, bronzen gebruiksvoorwerpen en delen van de houten scheepsromp teruggevonden. Eerder opgegraven munten hadden het wrak al gedateerd in de tweede helft van de zevende eeuw.

De ontdekking is volgens wetenschappers van groot historisch belang. Justin Leidwanger, archeoloog aan de Stanford-universiteit in Californië, noemt het wrak tegenover Reuters zelfs het belangrijkste scheepswrak uit deze periode.

Volgens hem biedt de vondst waardevolle informatie over de zeeroutes die het Middellandse Zeegebied verbonden tijdens de overgang van de late oudheid naar de vroege middeleeuwen.

Belangrijkste scheepswrak uit haar periode

Ook werpt het schip nieuw licht op de laatste bloeiperiode van het Byzantijnse Rijk. Dit rijk ontstond na de splitsing van het Romeinse Rijk en werd bestuurd vanuit Constantinopel, het huidige Istanbul.

In de vroege achtste eeuw kreeg het rijk te maken met politieke instabiliteit, oorlogen en het verlies van belangrijke gebieden. Juist uit die onrustige periode zijn goed bewaarde scheepswrakken relatief zeldzaam.

De opgravingen bij Mljet zijn nog niet afgerond, het Kroatisch Restauratie-instituut heeft aangekondigd dat de archeologische onderzoeken de komende jaren worden voortgezet. Wetenschappers verwachten dat zich nog meer waardevolle voorwerpen in en rond het wrak bevinden.

Elke nieuwe ontdekking kan meer inzicht geven in de handel, scheepvaart en machtsverhoudingen binnen het Byzantijnse Rijk, waardoor het scheepswrak uitgroeit tot een van de belangrijkste archeologische vondsten uit de Middellandse Zee van de afgelopen jaren.