Man liep marathon tijdens zijn ziekteverlof: Werkgever moet hem nu 60.000 euro betalen

De betrokken werknemer trad in juli 2024 in dienst bij reisorganisatie Prijsvrij en werd in december getroffen door myasthenia gravis, een auto-immuunziekte die spierzwakte en gezichtsstoornissen veroorzaakt.

Al bij zijn eerste afspraak met de bedrijfsarts op 3 januari 2025 maakte hij bekend dat hij vier keer per week voor een marathon trainde.

Vanwege de langdurige ziekmelding schakelde het bedrijf in maart een recherchebureau in, dat de man tijdens het autorijden en boodschappen doen observeerde. De rechter beschouwde die maatregel als onevenredig en als een ontoelaatbare inbreuk op de privacy.

Op 13 april liep de werknemer de marathon van Rotterdam in een tijd van 3 uur, 27 minuten en 58 seconden. Twee dagen later ontsloeg Prijsvrij hem op staande voet, met het verwijt dat hij de werkgever over zijn gezondheidstoestand had misleid.

Prijsvrij verweet werknemer misleiding

De rechter wees die verwijten echter volledig van de hand. Aangezien de werknemer de bedrijfsarts vanaf het begin openlijk over zijn marathontraining had geïnformeerd, was er geen sprake van misleiding.

De rechters verweten de werkgever ernstige nalatigheid, omdat de inzet van een recherchebureau onnodige psychische druk op de chronisch zieke man had uitgeoefend en zijn professionele toekomst had geschaad.

Naast een vergoeding van vijftigduizend euro moet het bedrijf ook schadevergoeding, een transitievergoeding en de kosten van de hoger beroepsprocedure betalen.

Artikel gaat verder onder afbeelding.

De zaak legt een pijnlijk misverstand bloot dat al vaker terugkeerde rond ziekte en werk. Als je ziek bent gemeld, hoef je niet per definitie je hele dagelijkse leven stil te leggen.

Een ziekmelding betekent dat iemand zijn eigen werk niet kan verrichten, maar dat sluit andere activiteiten niet automatisch uit, zeker wanneer die bijdragen aan het herstel of passen binnen de mogelijkheden van de werknemer.

Bij een aandoening als myasthenia gravis kunnen de klachten bovendien sterk wisselen, zowel per dag als per moment. Iemand kan op het ene moment in staat zijn tot fysieke inspanning, terwijl de klachten op een ander moment juist toenemen.

Artikel gaat verder onder afbeelding.

Dat maakt het des te lastiger om op basis van losse observaties conclusies te trekken over iemands arbeidsgeschiktheid. Juist daarom wijst het Nederlandse arbeidsrecht de beoordeling van ziekte en belastbaarheid toe aan de bedrijfsarts en niet aan de werkgever.

Wanneer een werkgever twijfelt aan een ziekmelding, ligt het voor de hand om een second opinion aan te vragen, bijvoorbeeld via een deskundigenoordeel van het UWV, in plaats van zelf onderzoek te laten doen.

Het inschakelen van een particulier recherchebureau is in Nederland niet verboden, maar is gebonden aan strikte voorwaarden. Er moet een gegronde aanleiding zijn, het onderzoek moet in verhouding staan tot het doel en minder ingrijpende middelen moeten eerst zijn overwogen.

Laat bedrijfsarts ziektes beoordelen

Rechters toetsen dat doorgaans kritisch, aangezien heimelijke observatie een forse inbreuk op de persoonlijke levenssfeer vormt. In dit geval woog bovendien zwaar dat de werknemer zijn sportactiviteiten nooit had verzwegen.

Een ontslag op staande voet vereist een dringende reden die de werknemer kan worden verweten en wie vanaf het begin open is geweest over zijn activiteiten, kan moeilijk van misleiding worden beschuldigd.

De hoogte van de toegekende vergoeding is in het Nederlandse arbeidsrecht aanzienlijk. Een billijke vergoeding wordt alleen toegekend bij ernstig verwijtbaar handelen van de werkgever en de omvang ervan weerspiegelt hoe zwaar de rechter de gang van zaken in deze zaak heeft beoordeeld.

Voor werkgevers vormt de uitspraak een duidelijke waarschuwing. Twijfel over een ziekmelding hoort via de geëigende kanalen te worden opgelost en niet via observatie en een overhaast ontslag.