Er komt een vrouwelijke F1-coureur aan

Jarenlang leek een terugkeer van een vrouwelijke coureur naar de Formule 1 nauwelijks meer dan een verre droom, maar volgens Aston Martin-ambassadeur Jessica Hawkins kan daar binnen afzienbare tijd verandering in komen.

De ontwikkeling van de F1 Academy geeft haar naar eigen zeggen voldoende reden om te geloven dat de historische stilte binnenkort wordt doorbroken.

Het is inmiddels een halve eeuw geleden dat een vrouw voor het laatst daadwerkelijk aan de start verscheen van een Formule 1 Grand Prix.

Sindsdien hebben verschillende coureurs geprobeerd dichter bij het hoogste niveau van de autosport te komen, maar geen van hen wist de stap naar een volwaardige race te zetten.

De laatste vrouw die dat wel lukte was de Italiaanse Lella Lombardi. Zij reed haar laatste Grand Prix in 1976 in Oostenrijk en heeft bovendien een unieke plek in de geschiedenis van de Formule 1.

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Een jaar eerder behaalde Lombardi tijdens de Grand Prix van Spanje een half punt, waarmee ze nog altijd de enige vrouw is die ooit punten heeft gescoord in het wereldkampioenschap.

Giovanna Amati kwam in 1992 nog dicht bij een Formule 1-start, maar de Italiaanse slaagde er tijdens haar drie kwalificatiepogingen voor Brabham niet in om zich voor een Grand Prix te plaatsen. Sindsdien heeft geen enkele vrouw meer een Formule 1-race gereden.

Daar wil de F1 Academy verandering in gaan brengen. De raceklasse is inmiddels bezig aan haar vierde seizoen en werd opgezet om vrouwelijk talent een route richting het felbegeerde F1-stoeltje te bieden.

Daarmee moet een einde komen aan een situatie waarin jonge vrouwelijke coureurs vaak al vroeg uit het internationale traject verdwenen.

Hawkins kent die wereld uit eigen ervaring, want de Britse reed zelf in de voormalige W Series en is tegenwoordig als hoofd van het F1 Academy-programma betrokken bij de talentontwikkeling binnen Aston Martin.

Volgens haar is de situatie voor jonge vrouwelijke coureurs inmiddels nauwelijks meer te vergelijken met de periode waarin zij zelf begon.

“Het is nu anders, want als je naar de F1 Academy kijkt, denk ik: wauw, daar had ik op die leeftijd alleen maar van kunnen dromen,” vertelde Hawkins in de podcast Road to Success.

Nog een paar jaar wachten

Toch is er voorlopig nog geen sprake van een directe doorbraak. Geen enkele coureur uit de F1 Academy heeft tot nu toe de stap naar de Formule 3 of een nog hogere raceklasse gemaakt. Voor Hawkins betekent dat echter niet dat het programma zijn doel mist.

Ze verwacht juist dat de eerste resultaten van de nieuwe aanpak de komende jaren zichtbaar kunnen worden. “Ik denk dat het nog een paar jaar duurt,” zei Hawkins. “Maar ik geloof wel dat het gaat gebeuren.”

Volgens de Aston Martin-ambassadeur zal de Academy uiteindelijk vanzelf onderscheid maken tussen coureurs die het hoogste niveau aankunnen en talenten die daar niet voor zijn weggelegd.

“Sommige coureurs zullen erin stappen en zinken. Sommige coureurs zullen erin stappen en zwemmen. En degenen die zwemmen, zijn degenen die goed genoeg zijn om door te stromen en te vechten voor deze Formule 1-zitjes.”

Een belangrijke verandering is volgens Hawkins bovendien dat jonge vrouwen tegenwoordig veel meer voorbeelden hebben om naar op te kijken. Waar zij tijdens haar eigen jeugd nauwelijks vrouwelijke coureurs op televisie zag, krijgen deelnemers aan de F1 Academy tegenwoordig veel meer zichtbaarheid en begeleiding.

Fysieke kracht

Ook Susie Wolff speelt daarin een belangrijke rol. Zij reed in 2014 en 2015 enkele vrije trainingen voor Williams en werd daarmee een van de weinige vrouwen in de moderne Formule 1 die daadwerkelijk tijdens een Grand Prix-weekend in actie kwam.

Een raceplek leverde het haar uiteindelijk niet op, maar inmiddels staat ze aan het hoofd van de F1 Academy.

Hawkins weet bovendien uit eigen ervaring dat fysieke kracht geen onoverkomelijke hindernis hoeft te zijn voor een vrouwelijke coureur. In september 2023 werd ze de eerste vrouw die een Formule 1-auto van Aston Martin testte tijdens een officiële sessie op de Hungaroring.

“Ik had een volledige raceafstand kunnen rijden als mijn nek niet het probleem was geweest,” vertelde ze daarover. Volgens Hawkins had haar fysieke ongemak echter niets te maken met het feit dat ze een vrouw is. Ze wees erop dat iedere coureur die voor het eerst in een Formule 1-auto rijdt met de belasting voor de nek te maken krijgt.

De grote vraag is daardoor niet langer alleen of een vrouw ooit terugkeert op de Formule 1-grid, maar vooral wanneer dat moment zich aandient. Hawkins denkt dat de historische rentree niet meer tientallen jaren op zich laat wachten, maar mogelijk al binnen enkele jaren werkelijkheid wordt.

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Kracht blijkt geen belemmering voor vrouwelijke coureurs

Toen Hawkins zelf begon met racen, waren vrouwelijke rolmodellen nauwelijks zichtbaar op televisie. Die situatie is inmiddels compleet veranderd, vertelde ze, want de huidige lichting jonge coureurs groeit op met een zichtbaar podium dat ze zelf nooit heeft gehad.

Volgens Hawkins beseffen sommige coureurs binnen de Academy niet eens meer hoe beperkt de kansen een paar jaar geleden nog waren.

Ze gaf aan dat het kampioenschap volgens haar echt het vermogen heeft om coureurs te vormen.

“Sommige coureurs storten zich erin en zinken, sommige coureurs storten zich erin en zwemmen en degenen die zwemmen zijn goed genoeg om door te stromen naar de Formule 1,” aldus Hawkins. In september 2023 reed ze als eerste vrouw ooit in een Formule 1 auto van Aston Martin, tijdens een test op de Hungaroring.

Die ervaring gebruikt Hawkins nu om een veelgehoorde mythe te weerleggen. Ze legde uit dat ze destijds een halve race reed en fysiek zeker in staat was geweest om de volledige afstand af te leggen. Haar nek deed pijn na afloop, maar dat schreef ze niet toe aan haar geslacht. 

“Ik denk dat iedereen die voor het eerst in een Formule 1 auto zit last heeft van zijn nek. Dat kwam niet doordat ik een vrouw was,” aldus Hawkins. Ze wees erop dat ze voorafgaand aan die test geen ervaring had opgedaan in de Formule 2 of Formule 3, in tegenstelling tot coureurs die het gebruikelijke opleidingstraject wel doorlopen, waardoor haar nek minder gewend was aan de belasting.