Man rijdt 27 km/u te hard en moet 90.000 euro boete betalen (omdat hij rijk is)

Rijden met bijna dertig kilometer per uur te hard heeft een multimiljonair uit het Zwitserse Lausanne op een rekening van 90.000 euro komen te staan.

De rechtbank van het kanton Vaud legde de man namelijk een combinatie op van een voorwaardelijke boete en een direct te betalen bedrag, wat de zaak tot een van de opvallendste verkeersboetes in recente Zwitserse rechtsgeschiedenis maakt.

De Fransman woont al ongeveer twintig jaar in Zwitserland en behoort volgens het zakenblad Bilanz tot de driehonderd rijkste mensen van het land. In augustus 2024 werd hij geflitst op 77 km/u in een zone waar slechts 50 km/u is toegestaan, zo melden de Zwitserse media.

De rechtbank veroordeelde hem tot veertig boetes van elk 2.000 euro, wat neerkomt op een voorwaardelijke straf van in totaal 80.000 euro met een proeftijd van drie jaar. Bovenop dat bedrag moest hij direct 10.000 euro afrekenen, waardoor het totaal op 90.000 euro uitkwam.

Wat de zaak extra pikant maakt, is dat de man acht jaar geleden al eens voor precies dezelfde overtreding voor de rechter stond. Destijds kreeg hij ook al een voorwaardelijke boete van 60.000 euro en een dwangsom van 10.000 euro opgelegd, maar dat heeft hem klaarblijkelijk niet voldoende afgeschrikt.

Inkomen bepaalt hoogte van de boete

Het Zwitserse systeem van geldboetes is bewust op maat gesneden. De hoogte ervan hangt namelijk direct af van de financiële situatie van de veroordeelde, inclusief zijn inkomen, bezittingen, levensstijl en onderhoudsverplichtingen.

Het wettelijk minimum bedraagt 30 euro per dag, terwijl het maximum op 3.000 euro ligt. Bij een voorwaardelijke straf kan de rechter daar nog een directe boete van maximaal 10.000 euro bovenop zetten.

“De rechter bepaalt het bedrag aan de hand van de persoonlijke en economische situatie van de dader op het moment van de veroordeling, waarbij met name rekening wordt gehouden met zijn inkomen en vermogen, zijn levensstijl, zijn onderhoudsverplichtingen jegens zijn familie en het bestaansminimum,” aldus Vincent Derouand, woordvoerder van het Openbaar Ministerie.

Dit systeem zorgt ervoor dat rijke overtreders niet simpelweg met een voor hen verwaarloosbaar bedrag wegkomen, maar een straf voelen die daadwerkelijk proportioneel is aan hun financiële draagkracht.

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Gevangenis als alternatief voor de armen

In het kanton Vaud leidt dezelfde wet dus tot sterk uiteenlopende uitkomsten, afhankelijk van wie er terechtstaat. Mensen zonder financiële middelen riskeren bij vergelijkbare overtredingen gevangenisstraf, terwijl vermogenden worden geconfronteerd met hoge geldboetes.

Die praktijk roept regelmatig vragen op over gelijkheid voor de wet, hoewel voorstanders van het dagboetesysteem stellen dat juist de koppeling aan inkomen en vermogen de straf voor iedereen even zwaar maakt in verhouding tot wat iemand heeft. 

De zaak in Vaud laat zien dat dit systeem in elk geval niet zachtzinnig omgaat met degenen die het zich kunnen veroorloven om het verkeer te negeren, zeker wanneer er sprake is van recidive. Of de proeftijd van drie jaar nu wel voldoende afschrikking biedt, zal de komende jaren moeten blijken.