Goed nieuws voor automobilisten in Italië: tanken wordt tijdelijk goedkoper

Dat blijkt uit het wetsbesluit voor economische ondersteuning en het beperken van de effecten van de aanhoudende stijging van de brandstofkosten, dat in de Italiaanse ministerraad wordt behandeld.

Zoals premier Giorgia Meloni tijdens de persconferentie na afloop toelichtte, worden de zogenoemde flexibele accijnzen vanaf 5 oktober weer actief.

De maatregel bepaalt dat de accijns van 18 tot en met 25 september 2026 uitkomt op 572,90 euro per duizend liter en van 26 september tot en met 5 oktober op 622,90 euro per duizend liter. De standaardaccijns bedraagt 672,90 euro per duizend liter.

De maatregel wordt toegepast op dieselsoorten die door synthese of hydrobehandeling worden verkregen en op biodiesel. De kosten van de maatregel worden geraamd op 111,8 miljoen euro voor het jaar 2026 en 1,2 miljoen euro voor het jaar 2028.

Grote gevolgen hoge brandstofprijzen

De inwerkingtreding van de heffing op kleine pakketten die in de vorige begroting werd vastgesteld, wordt daarnaast uitgesteld van 1 oktober naar 1 december.

Die bijdrage van twee euro per pakket voor zendingen onder de 150 euro werd ingevoerd met de laatste begrotingswet voor 2026. De lasten daarvan worden geraamd op 40,8 miljoen euro voor 2026.

De Italiaanse aanpak is illustratief voor de mate waarin overheden worstelen met de gevolgen van hoge brandstofprijzen voor huishoudens en bedrijven. Door de accijns tijdelijk te verlagen, drukt de staat de prijs aan de pomp rechtstreeks, zij het tegen een aanzienlijke kostenpost voor de schatkist.

Artikel gaat verde ronder de afbeelding.

Opvallend is de gefaseerde afbouw. Waar een abrupte beëindiging van een verlaging tot een plotselinge prijssprong aan de pomp leidt, spreidt de Italiaanse regering de terugkeer naar het normale tarief over meerdere stappen, wat de schok voor de consument dempt.

Het zogenoemde mechanisme van flexibele accijnzen, dat vanaf oktober weer in werking treedt, werkt op een andere manier. Daarbij wordt een deel van de extra btw-inkomsten die de staat bij stijgende brandstofprijzen ontvangt, teruggesluisd via een verlaging van de accijns.

Zo compenseert het systeem zichzelf gedeeltelijk wanneer de olieprijs oploopt. Voor Nederlandse automobilisten is de vergelijking interessant, aangezien ook hier discussie bestaat over de accijnshoogte.

Brandstof in Nederland vooral accijns en btw

Van elke liter brandstof die in Nederland getankt wordt, bestaat een behoorlijk groot deel uit accijns en btw, waardoor de pompprijs slechts gedempt reageert op schommelingen van de olieprijs op de wereldmarkt.

Nederland kende de afgelopen jaren ook tijdelijke accijnsverlagingen, telkens met enige vertraging werden ze verlengd of afgebouwd. Ook hier bleek dat het aankondigen van het einde van zo’n korting tot een kortstondige toeloop bij de pompen leidt, waarbij automobilisten nog snel voordelig willen tanken.

Wie met de auto naar Italië reist, doet er goed aan de actuele brandstofprijzen langs de route te vergelijken. De verschillen tussen Europese landen kunnen fors oplopen, waarbij tanken vlak voor of na een grens al snel tientallen euro’s per tankbeurt scheelt.

Daarbij is het bovendien verstandig te letten op het onderscheid tussen bediende en zelfbedieningspompen. Bij bediende pompen ligt de literprijs doorgaans merkbaar hoger, een verschil dat op Nederlandse tankstations niet bestaat en dat reizigers gemakkelijk over het hoofd zien.