Europa neemt afscheid van 130 km/u: dit verandert er voor automobilisten

Waar 130 kilometer per uur lange tijd gold als de Europese standaard, experimenteren meerdere landen nu met hogere of lagere limieten afhankelijk van veiligheids- en milieuoverwegingen. Voor automobilisten die door Europa rijden is het belangrijk om op de hoogte te zijn van de lokale regels die snel kunnen veranderen.

Tsjechië loopt voorop in de verhoging van snelheidslimieten. Op een proeftraject van circa 60 kilometer op de D3-snelweg tussen České Budějovice en Tábor geldt een maximumsnelheid van 150 kilometer per uur.

Die hogere limiet is alleen van kracht bij gunstige weersomstandigheden droog wegdek en goed zicht. Langs het traject zijn elektronische borden geplaatst die de maximumsnelheid in real-time aanpassen aan de verkeers- en weersituatie.

Als de resultaten van het experiment positief zijn overweegt Tsjechië de maatregel uit te breiden naar andere nieuwe of gerenoveerde snelweggedeelten.

Landen experimenteren met limieten

Nederland had in 2020 de maximumsnelheid overdag teruggebracht naar 100 kilometer per uur op alle snelwegen vanwege stikstofproblemen. Inmiddels zijn op bepaalde trajecten de beperkingen versoepeld. Sinds 2025 geldt op delen van de A7 en A6 opnieuw een limiet van 130 kilometer per uur.

Een van de betrokken trajecten is de Afsluitdijk het rechte stuk van 32 kilometer over het IJsselmeer. De Nederlandse overheid onderzoekt of de versoepeling naar meer snelweggedeelten kan worden uitgebreid.

In Oostenrijk golden op meerdere snelwegen lagere limieten van 100 kilometer per uur op basis van de IG-L luchtkwaliteitswetgeving. Die beperkingen zijn op verschillende belangrijke routes opgeheven waaronder de Brenner- en Inntal-snelwegen waar overdag opnieuw 130 kilometer per uur geldt.

Artikel gaat verder onder de afbeelding.

Op sommige transitsnelwegen blijven ’s nachts lagere limieten van 90 kilometer per uur van kracht. Turkije heeft zijn snelheidsbeleid juist verruimd.

Na een verhoging van de algemene snelheidslimiet van 120 naar 130 kilometer per uur is op bepaalde gemoderniseerde trajecten 140 kilometer per uur toegestaan. Die hogere limiet geldt uitsluitend op nieuwe infrastructuur die is aangelegd volgens verhoogde veiligheidsnormen.

Duitsland blijft het grote vraagteken in het Europese snelheidsdebat. Het land heeft als enige EU-lidstaat nog altijd geen algemene maximumsnelheid op de Autobahn, de discussie over een algemene limiet van 120 kilometer per uur laait periodiek op maar tot concrete wetgeving heeft dat nog niet geleid.

80 per uur als oplossing voor klimaat

Recentelijk bracht een uitspraak van de federale bestuursrechter het onderwerp opnieuw op de agenda. De rechtbank stelde dat de huidige klimaatmaatregelen onvoldoende zijn om de CO₂-doelen voor 2030 te halen.

Een snelheidslimiet op snelwegen en een verlaging van de maximumsnelheid op nationale wegen naar 80 kilometer per uur worden door milieuorganisaties en sommige politieke partijen als mogelijke oplossingen aangedragen.

Voor Nederlandse automobilisten die dit jaar op vakantie gaan door Europa is het raadzaam de lokale snelheidslimieten te controleren voor vertrek, navigatiesystemen zijn niet altijd actueel bij recent gewijzigde limieten. Op trajecten met variabele elektronische borden geldt de aangegeven snelheid ongeacht wat de navigatie aangeeft.

De Europese trend is tweeledig: landen met ruimte en moderne infrastructuur verhogen de limieten terwijl landen met milieu- en stikstofproblemen die limieten kunnen verlagen. Een universele Europese snelheidsstandaard lijkt daarmee verder weg dan ooit.