Zwarte kabels op weg: zo brengen ze je auto in kaart

Je hebt ze vast weleens gezien, de zwarte kabels die dwars over het asfalt liggen en aan de zijkant van de weg verdwijnen.

Ze zien er misschien niet bijzonder uit en de meeste automobilisten rijden eroverheen zonder er verder bij stil te staan, maar elke keer dat een auto passeert, kunnen de kabels verrassend veel informatie registreren.

Na de zomervakantie zijn de wegwerkzaamheden weer volop op gang gekomen en daarmee duiken ook de karakteristieke zwarte kabels op steeds meer plekken op de weg op. Ze liggen daar allesbehalve toevallig. Dagelijks rijden duizenden auto’s eroverheen, terwijl de kabels het verkeer registreren.

De kabels fungeren als discrete ogen en oren in het verkeer. Het is een eenvoudige en goedkope technologie waarmee verkeersstromen kunnen worden gevolgd en verschillende gegevens over passerende voertuigen kunnen worden verzameld.

“Je kunt er heel veel mee uitlezen,” vertelt Daniel Mossberg van de Zweedse verkeersdienst Trafikverket.

Volgens hem kunnen de zwarte kabels namelijk verschillende aspecten van het verkeer meten, meer dan veel automobilisten zich waarschijnlijk realiseren.

De tentakels van de verkeersdienst

“In de eerste plaats meten ze hoeveel verkeer er op een specifieke weg rijdt, maar ook de snelheid,” zegt Daniel Mossberg, perswoordvoerder van Trafikverket, tegen Carup.

De zwarte kabels lezen een grote hoeveelheid data uit en ze kunnen de snelheid, de verkeersdrukte en het type verkeer bepalen dat over de weg passeert en op welke tijden. Alle data wordt naar Trafikverket gestuurd, waar de analisten deze verzamelen en analyseren.

Tegelijkertijd werken Trafikverket en de politie aan de plaatsing van 200 nieuwe flitspalen per jaar. Met de zwarte kabels krijgt men een schat aan informatie over welke wegen geschikt zijn voor automatische verkeerscontrole met camera’s.

“Er wordt besloten waar flitspalen worden geplaatst met het oog op de verkeersdrukte, de snelheid en de ongevalsstatistieken,” aldus Trafikverket.

Trafikverket kan de kabels ook enkel uitleggen om de snelheid te controleren. Als veel mensen te hard rijden, wordt dat een argument om flitspalen te plaatsen.

“Soms worden ze alleen gebruikt om de snelheid op een specifieke weg te meten.”

Artikel gaat verder onder de afbeelding.

“Dat is dan een van de meerdere parameters die bepalen of er een verkeersveiligheidscamera wordt geplaatst,” zegt Mossberg.

De zwarte kabels zijn vervaardigd van rubber en wanneer een voertuig eroverheen rolt, wordt er een stoot luchtdruk gegenereerd, daarmee kan een grote hoeveelheid data worden uitgelezen. Het gaat niet alleen om flitspalen, het kan zowel Trafikverket als de gemeenten ook helpen bij het plannen van de wegen.

Hoe werken de slangen precies? Eén slang meet enkel het aantal passerende voertuigen en de verkeersdrukte. Twee parallelle slangen meten daarnaast de snelheid van de voertuigen, de rijrichting en het type voertuig, zoals het aantal assen en de aanwezigheid van een aanhanger.

De slangen zijn verbonden met een klein meetkastje langs de slootkant dat alle data opslaat. Qua tijdsbestek blijven ze doorgaans ongeveer één tot twee weken liggen voordat ze worden verwijderd.

Ook in Nederland veelvuldig ingezet

Voor de Nederlandse weggebruiker zijn deze rubberen telslangen een vertrouwd verschijnsel, want ook in Nederland worden ze veelvuldig ingezet. Rijkswaterstaat, provincies en gemeenten gebruiken de slangen voor verkeerstellingen, om inzicht te krijgen in de verkeersintensiteit, de snelheid en de samenstelling van het verkeer op een bepaald wegvak.

De verzamelde gegevens dienen in Nederland uiteenlopende doelen. Ze vormen input voor het ontwerp en onderhoud van wegen, voor het bepalen van de noodzaak van snelheidsremmende maatregelen en voor beslissingen over de plaatsing van handhavingsmiddelen zoals flitspalen en trajectcontroles.

Belangrijk om te benadrukken is dat deze telslangen zelf geen bekeuringen genereren, ze registreren anonieme verkeersgegevens en leggen geen kentekens of persoonlijke informatie vast. Ze dienen als meetinstrument voor verkeersonderzoek, niet als handhavingsapparaat.

Wel kunnen de resultaten indirect bijdragen aan de beslissing om ergens daadwerkelijk een flitspaal te plaatsen, wanneer uit de metingen blijkt dat er structureel te hard wordt gereden of dat een locatie een verhoogd ongevalsrisico kent.