Boete van 350 euro voor iets dat we allemaal om onze pols dragen

Een smartwatch lijkt op het eerste gezicht een onschuldige gadget, maar in Griekenland kan het gebruik ervan achter het stuur straks dezelfde gevolgen hebben als telefoneren met een mobiele telefoon.

Bestuurders riskeren een boete van 350 euro en een rijontzegging van dertig dagen wanneer de autoriteiten oordelen dat een smartwatch tijdens het rijden is gebruikt.

De maatregel maakt deel uit van een bredere aanpak om afleiding in het verkeer terug te dringen, waarbij ook kunstmatige intelligentie een steeds grotere rol speelt.

De discussie is ontstaan door de invoering van nieuwe AI-camera’s langs Griekse wegen. Deze slimme camera’s zijn ontwikkeld om automatisch verkeersovertredingen te herkennen, waaronder het vasthouden van een mobiele telefoon tijdens het rijden.

Griekse wet nog niet ingesteld op smartwatch

Dankzij beeldherkenning kunnen de systemen verdachte handelingen registreren en vastleggen, waarna een politieagent de beelden beoordeelt en beslist of daadwerkelijk sprake is van een overtreding.

Daarbij blijkt dat ook bewegingen richting een smartwatch kunnen worden opgemerkt. Wanneer een bestuurder regelmatig naar zijn pols kijkt of deze optilt richting het gezicht, kan het camerasysteem dit als mogelijk gebruik van een slim apparaat herkennen.

Dat betekent niet automatisch dat er een boete volgt, maar de beelden kunnen wel aanleiding zijn voor een verdere beoordeling door de politie. De Griekse wetgeving is op dit moment nog niet volledig aangepast aan de opkomst van smartwatches.

Juridisch gezien zijn deze apparaten immers geen mobiele telefoons, toch vervagen de verschillen steeds meer. Moderne smartwatches kunnen bellen, berichten ontvangen, navigatie tonen, muziek bedienen en zelfs complete apps draaien waarmee ze in de praktijk veel van dezelfde vervullen functies als een smartphone.

Juist daarom overwegen de Griekse autoriteiten om het gebruik van een smartwatch tijdens het rijden gelijk te stellen aan het gebruik van een mobiele telefoon. In dat geval gelden ook een boete van 350 euro en een inhouding van het rijbewijs voor dertig dagen.

Artikel gaat verder onder de afbeelding.

Zelfs als die gelijkstelling uiteindelijk niet volledig wordt ingevoerd, beschikken de autoriteiten al over een alternatief juridisch instrument. Artikel 16 van de Griekse verkeerswet verplicht bestuurders namelijk om hun volledige aandacht bij het verkeer te houden.

Wanneer een agent vaststelt dat een smartwatch de bestuurder heeft afgeleid, kan op basis van dat artikel eveneens worden opgetreden. De straf is in dat geval iets lager, namelijk een boete van 150 euro en een rijontzegging van twintig dagen.

Griekenland staat niet alleen in deze ontwikkeling, ook andere Europese landen scherpen hun regels rond digitale apparaten achter het stuur aan. In het Verenigd Koninkrijk is de wet inmiddels aangepast zodat smartwatches expliciet onder de regels voor mobiel telefoongebruik vallen.

Bestuurders die tijdens het rijden met hun smartwatch bezig zijn, riskeren daar een boete van 200 Britse pond, omgerekend ongeveer 235 euro, plus zes strafpunten op het rijbewijs.

De opkomst van AI-camera’s maakt de handhaving bovendien steeds effectiever. Waar politieagenten vroeger afhankelijk waren van eigen waarnemingen, kunnen slimme camerasystemen tegenwoordig continu duizenden voertuigen controleren.

Dankzij kunstmatige intelligentie worden verdachte handelingen automatisch geselecteerd, waarna een menselijke controle volgt. Die combinatie van technologie en handhaving zorgt ervoor dat de pakkans aanzienlijk toeneemt.

Voor Nederlandse automobilisten die met de auto naar Griekenland reizen, is dat belangrijke informatie. Veel vakantiegangers gebruiken een smartwatch om snel een bericht te bekijken, een inkomende oproep te weigeren of een route-instructie te controleren.

AI kan de smartwatch automatisch selecteren

Handelingen die in Nederland misschien nauwelijks aandacht trekken, kunnen in Griekenland aanleiding zijn voor een boete. Ook in andere Europese landen groeit de aandacht voor afleiding door draagbare elektronica.

Verkeersveiligheidsorganisaties wijzen erop dat zelfs een korte blik op een smartwatch voldoende kan zijn om cruciale seconden van de aandacht voor de weg weg te nemen. Bij een snelheid van 100 kilometer per uur legt een auto immers bijna 28 meter per seconde af.

Wie problemen wil voorkomen, doet er verstandig aan meldingen op de smartwatch tijdens het rijden uit te schakelen. Vrijwel alle moderne smartwatches beschikken tegenwoordig over een speciale rij- of focusmodus waarmee notificaties tijdelijk worden geblokkeerd.

Daarmee wordt niet alleen de kans op afleiding kleiner, maar ook het risico op een forse boete tijdens een vakantie in Griekenland of andere Europese landen waar de regelgeving steeds strenger wordt.