Airbus staat al 4,5 jaar weg te rotten op een luchthaven en niemand mag hem onderhouden

Het toestel arriveerde op 27 februari 2022 vanuit Moskou, een terugvlucht naar Rusland kwam er niet meer nadat Europese landen hun luchtruim sloten voor Russische vliegtuigen. Inmiddels zou de technische staat van de Airbus zo slecht zijn dat het onzeker is of hij ooit nog zal vliegen.

Het gaat om de Airbus A321 met registratie VP-BOE. Volgens luchtvaartwebsite aeroTELEGRAPH is er sinds de aankomst opmerkelijk weinig aan het toestel veranderd.

De brandstoftanks zouden nog gevuld zijn en zelfs de maaltijden zouden al die tijd aan boord zijn gebleven. Daardoor zou in de cabine een sterke rottingsgeur zijn ontstaan, ook wordt rekening gehouden met de aanwezigheid van knaagdieren.

De situatie wordt ingewikkelder doordat onduidelijkheid bestaat over de huidige eigendomsstructuur van het vliegtuig.

Tientallen vliegtuigen opgespoord

De A321 was oorspronkelijk eigendom van de Russische leasemaatschappij GTLK of de Ierse dochteronderneming GTLK Europe DAC. Die Ierse onderneming kwam door de sancties tegen Rusland in grote problemen en werd in 2023 door de Ierse rechter in liquidatie gebracht.

Teneo Restructuring Ireland kreeg als vereffenaar de taak om bezittingen van GTLK in het buitenland op te sporen en waar mogelijk te verkopen. De opbrengsten kunnen vervolgens worden gebruikt om schuldeisers te compenseren.

Volgens de bron zijn inmiddels ongeveer zeventig vliegtuigen en twintig schepen opgespoord. Een deel daarvan zou al zijn verkocht, maar met de Airbus in Genève ligt dat moeilijker.

Het toestel zou ongeveer vier-en-een-half jaar geen normaal onderhoud hebben gekregen en zelfs de motoren werden volgens de berichtgeving niet afgedekt. Daarnaast zouden inmiddels problemen met de elektronica en beschadigingen of scheuren aan de constructie zijn vastgesteld.

Artikel gaat verder onder de afbeelding.

De slechte staat is niet uitsluitend het gevolg van verwaarlozing. De sanctieregels spelen namelijk een belangrijke rol.

Het Zwitserse Staatssecretariaat voor Economische Zaken Seco verwijst naar de Zwitserse verordening met maatregelen vanwege de situatie in Oekraïne. Die regels werden in maart 2022 van kracht.

Een van de maatregelen is volgens Seco de “bevriezing van tegoeden en economische middelen waaronder vliegtuigen die toebehoren aan gesanctioneerde personen en bedrijven of organisaties”.

Onderhoud mogelijk zelfs verboden

Daarnaast bestaan beperkingen voor werkzaamheden aan luchtvaartuigen die ten goede komen aan Russische personen of ondernemingen.

“Een andere maatregel betreft het verbod op de verkoop en uitvoer van luchtvaartuigen en op de revisie of het onderhoud van luchtvaartuigen ten gunste van personen of bedrijven in Rusland,” legt Seco uit.

In die bijlage staan onder meer vliegtuigen en ruimtevaartuigen en bijbehorende onderdelen. Dat betekent niet dat ieder vliegtuig waarop sancties betrekking hebben automatisch onder precies dezelfde beperkingen valt.

“Niet alle luchtvaartuigen die door de sancties worden getroffen vallen onder dezelfde bepalingen van de verordening”, aldus Seco.

“Welke voorschriften op een bepaald luchtvaartuig van toepassing zijn moet telkens per individueel geval worden beoordeeld.”

Artikel gaat verder onder de afbeelding.

Seco kan na beoordeling van een specifiek dossier volgens de eigen uitleg ook “maatregelen toestaan die gericht zijn op het behoud van de waarde van het luchtvaartuig”.

Voor zover uit de berichtgeving blijkt is daarvan bij de VP-BOE geen gebruikgemaakt, ingrijpen kan eveneens mogelijk zijn wanneer andere belangen in gevaar komen.

“Volgens de praktijk van Seco zijn met name maatregelen toegestaan die dienen om acute veiligheidsrisico’s of milieurisico’s af te wenden en om de bedrijfsveiligheid en de ordelijke werking van de luchthaven te waarborgen”, verklaart het staatssecretariaat.

Zo werd de A321 in de zomer van 2022 wel naar een andere parkeerplaats gesleept. De oorspronkelijke positie was nodig vanwege de WTO-ministersconferentie die onder strenge veiligheidsmaatregelen plaatsvond.

Aeroflot-toestel in München mocht wel weg

Een vergelijkbaar Aeroflot-toestel had in München meer geluk, daar stond een Airbus A320 eveneens langere tijd vast. In de zomer van 2024 kon het vliegtuig na onderhoud alsnog vertrekken.

Het cruciale verschil was de eigenaar, de A320 in München behoorde niet toe aan een Russische onderneming maar aan het Chinese CMB Financial Leasing. Die maatschappij had zowel het belang als de benodigde toestemming om het toestel te laten onderhouden.

Voor de A321 in Genève blijft de toekomst voorlopig veel onzekerder. Na jaren zonder regulier onderhoud kan het herstellen van een modern verkeersvliegtuig een omvangrijke technische en financiële operatie worden.

Of VP-BOE uiteindelijk nog terugkeert in de lucht zal daarom niet alleen afhangen van sanctieregels en eigendomsvragen maar ook van de daadwerkelijke technische staat van het toestel.