Egelpoep of rattenpoep in de tuin? Zo herken je verschil

Wie ’s ochtends onbekende uitwerpselen in de tuin aantreft hoeft het dier zelf niet gezien te hebben om de mogelijke bezoeker te achterhalen. Vooral de keutels van egels en ratten kunnen voor verwarring zorgen.

Toch zijn er verschillende kenmerken waarmee het onderscheid meestal redelijk goed te maken is. De grootte vormt een eerste aanwijzing, uitwerpselen van een egel zijn doorgaans ongeveer drie tot zes centimeter lang en acht tot twaalf millimeter breed.

Rattenkeutels zijn met ongeveer één tot twee centimeter aanzienlijk korter. Alleen naar het formaat kijken is niet altijd voldoende, ook de vorm en structuur en vindplaats kunnen helpen bij de herkenning.

Egelpoep heeft meestal een langwerpige cilindervorm, de uiteinden kunnen spits toelopen. Door het formaat en de vorm kan het soms zelfs enigszins op kattenpoep lijken.

Egel laat grotere uitwerpselen achter

De kleur varieert doorgaans van donkerbruin tot bijna zwart. Verse uitwerpselen zijn stevig maar kunnen natuurlijk veranderen wanneer ze langere tijd buiten liggen of nat worden.

Een andere interessante aanwijzing is de inhoud. Egels eten onder meer insecten en andere kleine ongewervelde dieren, sommige harde onderdelen worden niet volledig verteerd waardoor bijvoorbeeld kleine resten van keverschilden zichtbaar kunnen zijn in de uitwerpselen.

Ook de plaats waar de poep wordt gevonden kan iets vertellen. Egels bewegen regelmatig verder terwijl ze hun behoefte doen, daardoor kunnen de uitwerpselen verspreid liggen langs de route die het dier tijdens zijn nachtelijke zoektocht naar voedsel heeft afgelegd.

Artikel gaat verder onder de afbeelding.

Een egel begraaft zijn uitwerpselen doorgaans niet, keutels kunnen daardoor midden op een gazon of op andere open plekken worden gevonden. Bij ratten ziet het patroon er meestal anders uit, hun keutels zijn aanzienlijk kleiner en hebben vaak een ronde tot langwerpig ovale vorm.

Volgens de beschreven kenmerken kunnen verse rattenuitwerpselen relatief zacht zijn. Oudere keutels drogen later uit en worden harder, daardoor is structuur alleen geen volledig betrouwbare methode om het dier te identificeren.

Een sterke geur kan eveneens een aanwijzing zijn, bij plekken waar ratten regelmatig verblijven kan een penetrante ammoniak-achtige geur ontstaan. Dat hangt niet alleen samen met uitwerpselen maar ook met urine.

Artikel gaat verder onder de afbeelding.

Ratten bewegen bij voorkeur langs beschutte routes, ze blijven bijvoorbeeld dicht bij muren en schuttingen en opslagplaatsen of dichte begroeiing. Uitwerpselen worden daarom vaker op zulke plekken aangetroffen dan midden op een open gazon.

Eén losse keutel is niet altijd voldoende voor een zekere identificatie, het is verstandiger om verschillende kenmerken te combineren. Kijk naar formaat en vorm en kleur en locatie, ook het aantal uitwerpselen en de aanwezigheid van andere sporen kunnen informatie geven.

Bij mogelijke ratten zijn bijvoorbeeld knaagsporen en looproutes en holen aanvullende aanwijzingen. Voedselresten of slecht afgesloten afval kunnen ratten bovendien naar een tuin lokken.

Egels begraven hun uitwerpselen niet

Bij een vermoeden van rattenuitwerpselen is voorzichtigheid verstandig. Ratten en hun uitwerpselen kunnen ziekteverwekkers bij zich dragen, vermijd daarom direct contact en gebruik handschoenen bij het schoonmaken en was daarna de handen grondig.

Ook bij uitwerpselen van andere wilde dieren blijft hygiënisch werken verstandig.

Wie regelmatig grote donkere uitwerpselen van enkele centimeters midden op het gazon vindt kan dus met een egelbezoeker te maken hebben. Veel kleinere keutels langs een muur of op een beschutte plek wijzen eerder richting een rat.

Vooral de combinatie van formaat en vorm en vindplaats geeft uiteindelijk de beste aanwijzing. Zo kan een ogenschijnlijk onbeduidend hoopje in de tuin behoorlijk veel vertellen over welke dieren er ’s nachts rondlopen.